{"id":34568,"date":"2022-09-16T12:04:51","date_gmt":"2022-09-16T09:04:51","guid":{"rendered":"https:\/\/research.sharqforum.org\/?p=34568"},"modified":"2022-11-17T17:03:21","modified_gmt":"2022-11-17T14:03:21","slug":"ab-ve-mali-yardim-programi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/2022\/09\/16\/ab-ve-mali-yardim-programi\/","title":{"rendered":"AB ve Mali Yard\u0131m Program\u0131 Kapsam\u0131nda T\u00fcrkiye’deki S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar i\u00e7in Ankara ile Sorumluluk Payla\u015f\u0131m\u0131"},"content":{"rendered":"

AB ve Mali Yard\u0131m Program\u0131 Kapsam\u0131nda T\u00fcrkiye’deki S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar i\u00e7in Ankara ile Sorumluluk Payla\u015f\u0131m\u0131<\/span><\/h2>\n

Birle\u015fmi\u015f Milletler M\u00fclteciler Y\u00fcksek Komiserli\u011fi’nin (BMMYK) T\u00fcrkiye’yi d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck m\u00fclteci n\u00fcfusuna ev sahipli\u011fi yapan \u00fclke olarak belirlemesinin \u00fczerinden neredeyse on y\u0131l ge\u00e7ti. Bug\u00fcn \u00fclkede 3,7 milyonu ge\u00e7ici koruma kapsam\u0131nda kay\u0131tl\u0131 Suriyeli, 322 bini ise a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak uluslararas\u0131 koruma alt\u0131nda kay\u0131tl\u0131 Irakl\u0131, Afgan ve \u0130ranl\u0131 olmak \u00fczere 4 milyonun<\/a> \u00fczerinde s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 ve m\u00fclteci bulunuyor.<\/p>\n

Arka Plan \"\"<\/a><\/strong><\/span><\/h2>\n

S\u00f6z konusu n\u00fcfusun b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu Suriye’den geldi. 2011’den bu yana T\u00fcrkiye’deki politika geli\u015fmelerine h\u0131zl\u0131 bir bak\u0131\u015f, iki ilerici karar\u0131 ortaya koyuyor. \u0130lki, T\u00fcrk parlamentosu Yabanc\u0131lar ve Uluslararas\u0131 Koruma Kanunu\u2019nu (6458 say\u0131l\u0131 YUKK) Nisan 2013’te kabul etti\u011finde al\u0131nd\u0131. Bir y\u0131l sonra yasa tam olarak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi ve Suriyelilerin kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nmas\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 oldu. YUKK’n\u0131n 9. Maddesine g\u00f6re, Suriyeliler zorla \u00fclkelerine geri g\u00f6nderilmeye kar\u015f\u0131 korunmakla birlikte sa\u011fl\u0131k ve e\u011fitim hizmetlerine eri\u015fim hakk\u0131na sahiptir ve yard\u0131m almaya hak kazanm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n

\u0130kinci politika dura\u011f\u0131 Ocak 2016’da ger\u00e7ekle\u015fti ve T\u00fcrkiye’deki h\u00fck\u00fcmet, Suriyeliler resmi olarak \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flamadan \u00f6nce i\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131n\u0131 a\u00e7t\u0131. Bununla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak, bir Suriyelinin \u00e7al\u0131\u015fma izni alabilmesi i\u00e7in en az alt\u0131 ayd\u0131r ge\u00e7ici koruma alt\u0131nda kay\u0131tl\u0131 olmas\u0131 gerekti\u011fini belirtmekte fayda var.<\/p>\n

Ayr\u0131ca s\u00f6z konusu Suriyeli sadece kay\u0131tl\u0131 oldu\u011fu ilde resmi olarak \u00e7al\u0131\u015fabilir. \u00dcst\u00fcne \u00fcstl\u00fck, ge\u00e7ici koruma alt\u0131ndaki bir Suriyelinin \u00e7al\u0131\u015fma izni almak i\u00e7in kendi ba\u015fvurabilece\u011fi hi\u00e7bir kurum yoktur. T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7al\u0131\u015fma izni ba\u015fvurusu i\u015f arayan bir Suriyeliyi i\u015fe almak isteyen bir i\u015fveren taraf\u0131ndan \u00c7al\u0131\u015fma ve Sosyal G\u00fcvenlik Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ge\u00e7ti\u011fimiz alt\u0131 y\u0131l boyunca, ge\u00e7ici koruma alt\u0131ndaki Suriyelilere yaln\u0131zca 132.497<\/a> \u00e7al\u0131\u015fma izni verilmi\u015ftir.<\/p>\n

Ancak bu say\u0131, T\u00fcrkiye i\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131ndaki t\u00fcm Suriyelileri kapsam\u0131yor. Dahas\u0131 Uluslararas\u0131 \u00c7al\u0131\u015fma \u00d6rg\u00fct\u00fc (ILO) taraf\u0131ndan 2020 y\u0131l\u0131nda haz\u0131rlanan bir rapor, 683.000 Suriyelinin T\u00fcrkiye i\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131nda kay\u0131t d\u0131\u015f\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Bu raporda<\/a> bahsi ge\u00e7en Suriyeliler a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak haz\u0131r giyim, ticaret ve konaklama, di\u011fer imalat, in\u015faat ve tar\u0131m sekt\u00f6rlerinde \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fma \u015fartlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan ise, ILO\u2019nun ara\u015ft\u0131rmas\u0131 Suriyelilerin y\u00fczde 75\u2019inden fazlas\u0131n\u0131n haftada 45 saatlik resmi \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcresinden fazla \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve asgari \u00fccretten daha az kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n

Bu iki karar, Suriye’de devam eden sava\u015ftan ka\u00e7an milyonlar\u0131 korumaya \u00e7al\u0131\u015fan T\u00fcrkiye’nin a\u00e7\u0131k kap\u0131 politikas\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. T\u00fcrkiye’deki yetkililerin iddialar\u0131na g\u00f6re, d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 ve m\u00fclteci n\u00fcfusuna ev sahipli\u011fi yapma faturas\u0131 40 milyar dolar\u0131 a\u015ft\u0131. Bu a\u011f\u0131r bir y\u00fck ama resmi kay\u0131tlarla da tam olarak takip edilemeyen bir fatura. Dahas\u0131, T\u00fcrkiye’nin a\u00e7\u0131k kap\u0131 politikas\u0131 s\u00fcresince g\u00f6rev alm\u0131\u015f eski bir ekonomi bakan\u0131, T\u00fcrkiye’deki s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lara ve m\u00fcltecilere harcanan paran\u0131n h\u00fck\u00fcmetin iddia etti\u011finden daha az oldu\u011funu belirtti<\/a>.<\/p>\n

\u201cM\u00fclteci krizi\u201d ve AB\u2019nin T\u00fcrkiye ile sorumluluk payla\u015f\u0131m mekanizmas\u0131 \"\"<\/a><\/strong><\/span><\/h2>\n

Mali hesaplar\u0131n \u00f6tesinde, sava\u015ftan ka\u00e7an \u00e7ok say\u0131da Suriyeli T\u00fcrkiye’yi nihai bir var\u0131\u015f noktas\u0131 olarak g\u00f6rmedi. T\u00fcrkiye’ye gelenler Ege Denizi’ni ge\u00e7erek bat\u0131ya do\u011fru hareket etmeye ba\u015flad\u0131. \u0130kincil hareketlili\u011fin nedenlerini ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in BMMYK, 2015 y\u0131l\u0131n\u0131n sonlar\u0131nda Yunanistan’a gelen 1.245 Suriyeliyle g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc<\/a>. \u0130lk s\u0131\u011f\u0131nma\/ge\u00e7i\u015f \u00fclkesinden neden ayr\u0131ld\u0131klar\u0131 soruldu\u011funda, istihdam f\u0131rsatlar\u0131n\u0131n yeterli olmamas\u0131, yetersiz mali yard\u0131m ve y\u00fcksek ya\u015fam maliyetleri listenin ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7eken cevaplar oldu.<\/p>\n

Yukar\u0131daki \u00e7al\u0131\u015fma \u00e7\u00f6lde bir kum tanesi kadard\u0131. BMMYK rakamlar\u0131na g\u00f6re, 2015 y\u0131l\u0131nda toplam 856.723 g\u00f6\u00e7men T\u00fcrkiye’den Yunanistan’a ge\u00e7ti. 799<\/a> ki\u015finin \u00f6lmesine ve kaybolmas\u0131na neden olan tehlikeli bir yolculuktu bu. T\u00fcrkiye’den gelen ikincil hareketlili\u011fin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc, Avrupa Birli\u011fi’ni teyakkuza ge\u00e7irdi ve Avrupal\u0131 yetkililerin bu durumun tamam\u0131n\u0131 bir \u201cm\u00fclteci krizi<\/a>\u201d olarak etiketlemesine yol a\u00e7t\u0131. \u00d6te yandan insan haklar\u0131 savunucular\u0131, 2015’te ya\u015fananlar\u0131n asl\u0131nda \u201cAB’ye gelen m\u00fcltecileri koruma sorumlulu\u011funu payla\u015fma iradesinin olmamas\u0131 nedeniyle bir koruma krizi oldu\u011funu savundu<\/a>.\u201d<\/p>\n

AB, daha fazla geli\u015fleri engellemenin bir yolunu planlad\u0131 ve T\u00fcrkiye ile \u201c2016 M\u00fclteci Anla\u015fmas\u0131\u201d olarak bilinen AB-T\u00fcrkiye Bildirisini m\u00fczakere etti. AB, di\u011fer konular\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, T\u00fcrkiye ile omuz omuza olmaya ve milyonlarca savunmas\u0131z gruba ev sahipli\u011fi yapma sorumlulu\u011funu payla\u015fmaya karar verdi. AB bunu yaparken \u201cg\u00f6\u00e7 y\u00f6neti\u015fiminin d\u0131\u015fsalla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131<\/a>\u201d yoluyla s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 korudu.<\/p>\n

Blok, T\u00fcrkiye’ye iki par\u00e7a halinde 6 milyar Euro verme vaadinde bulunarak, bu miktar\u0131 T\u00fcrkiye’deki M\u00fclteciler i\u00e7in AB Mali Yard\u0131m Arac\u0131 (FRIT) ad\u0131 alt\u0131nda ortakla\u015fa koordine edilen bir mekanizma arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla da\u011f\u0131tmay\u0131 taahh\u00fct etti. FRIT’in amac\u0131, iki konuya odaklanarak hem savunmas\u0131z gruplar\u0131n hem de ev sahibi topluluk \u00fcyelerinin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 ele almakt\u0131r: insani yard\u0131m ve kalk\u0131nma yard\u0131m\u0131.<\/p>\n

1-\u0130nsani Yard\u0131m<\/strong><\/span><\/h3>\n

\u0130nsani yard\u0131mla ilgili olarak, AB 6 milyar Euro\u2019nun toplam 2.44 milyar Euro\u2019sunu tahsis etti<\/a>. Savunmas\u0131z gruplara yard\u0131m etmek i\u00e7in tahsis edilen miktar\u0131n da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131, projelerin uygulanmas\u0131na dayanmaktad\u0131r. \u0130nsani yard\u0131m kapsam\u0131nda \u00f6ncelikli alanlardan biri de temel ihtiya\u00e7lard\u0131r. S\u00f6z konusu b\u00f6lgenin amiral gemisi, AB tarihindeki en b\u00fcy\u00fck insani yard\u0131m program\u0131 olan Sosyal Uyum Yard\u0131m\u0131\u2019d\u0131r (SUY). Program, T\u00fcrkiye’de banka kartlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ayda 155 TL<\/a> alan 1.5 milyon s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 ve m\u00fclteciye nakit yard\u0131m sa\u011flayarak, paray\u0131 istedikleri gibi harcama \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc b\u0131rak\u0131yor.<\/p>\n

Buna ek olarak, program, hane halk\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re her \u00fc\u00e7 ayda bir iyile\u015ftirmeler de sa\u011fl\u0131yor. Bir di\u011fer \u00f6ncelikli alan ise \u015eartl\u0131 E\u011fitim Yard\u0131m\u0131 ad\u0131 verilen programd\u0131r. \u015eartl\u0131 E\u011fitim Yard\u0131m\u0131n\u0131n arkas\u0131ndaki fikir, m\u00fclteci \u00e7ocuklar\u0131n okula kayd\u0131n\u0131 te\u015fvik etmek ve okula devam\u0131n\u0131 iyile\u015ftirmektir. UNICEF’e g\u00f6re programdan toplam 794.356 \u00f6\u011frenci yararlanmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca, deste\u011fin miktar\u0131 \u00f6\u011frencilerin cinsiyetine ve s\u0131n\u0131f\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r:<\/p>\n

anaokulu ve ilkokul \u00f6\u011frencileri (8. s\u0131n\u0131fa kadar) erkekler i\u00e7in ayl\u0131k 55 TL ve k\u0131zlar i\u00e7in 60 TL, lise \u00f6\u011frencileri ise (9. s\u0131n\u0131ftan 12. s\u0131n\u0131fa kadar) erkekler i\u00e7in ayl\u0131k 70 TL, k\u0131zlar i\u00e7in 90 TL olarak \u00f6denmektedir<\/a>. Yukar\u0131da bahsedilen iki program, insani yard\u0131m kapsam\u0131nda \u00e7e\u015fitli ortaklarla i\u015f birli\u011fi i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015ftirilen di\u011fer 65 projeden olu\u015fan bir liste aras\u0131nda yer almaktad\u0131r.<\/p>\n

2-Kalk\u0131nma Yard\u0131m\u0131<\/strong><\/span><\/h3>\n

Kalk\u0131nma yard\u0131m\u0131 dizisiyle ilgili olarak, dikkate de\u011fer b\u00fct\u00e7eleri \u00e7eken iki \u00f6ncelikli alan vard\u0131r. Bunlardan biri sa\u011fl\u0131kt\u0131r. Ge\u00e7ici koruma alt\u0131ndaki Suriyeli n\u00fcfusun sa\u011fl\u0131k durumunu iyile\u015ftirmek ve T\u00fcrk sa\u011fl\u0131k otoriteleri taraf\u0131ndan sa\u011flanan ilgili hizmetler i\u00e7in SIHHAT 1<\/a> ve SIHHAT 2 projeleri toplamda 510 milyon Euro<\/a> toplad\u0131. Proje sonu\u00e7lar\u0131, T\u00fcrkiye’nin 29 ilinde 181 g\u00f6\u00e7men sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 merkezinin kurulmas\u0131n\u0131 ve 3422 T\u00fcrk ve Suriyeli sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n\u0131n istihdam edilmesini i\u00e7eriyor.<\/p>\n

Kalk\u0131nma yard\u0131mlar\u0131nda bir di\u011fer \u00f6ncelikli alan ise e\u011fitimdir. Bununla ilgili olarak, Suriyeli \u00e7ocuklar\u0131n en fazla Suriyeli \u00f6\u011frencinin bulundu\u011fu illerde T\u00fcrk e\u011fitim sistemine entegrasyonunu te\u015fvik etmek amac\u0131yla PIKTES I ve PIKTES II<\/a> projelerine 700 milyon Euro<\/a> tahsis edilmi\u015ftir. T\u00fcrkiye’de ge\u00e7ici koruma sa\u011flanan toplam 730.806 \u00f6\u011frencinin okullara gitti\u011fini belirtmekte fayda var. Bu, okul \u00e7a\u011f\u0131ndaki 1,1 milyon Suriyelinin y\u00fczde 65’i<\/a> okula devam ediyor anlam\u0131na geliyor. S\u00f6z konusu destek, kriz zamanlar\u0131nda herkes i\u00e7in e\u011fitimin \u00fc\u00e7 a\u015famas\u0131n\u0131 da i\u00e7eren ancak bunlarla s\u0131n\u0131rl\u0131 olmayan e\u011fitim altyap\u0131s\u0131 ile ilgili di\u011fer faaliyetlerle birlikte y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir.<\/p>\n

Sa\u011fl\u0131k ve e\u011fitimin yan\u0131 s\u0131ra belediye altyap\u0131s\u0131na yap\u0131lan yat\u0131r\u0131mlar da kalk\u0131nma yard\u0131m\u0131 kapsam\u0131nda \u00f6ncelikli bir aland\u0131r. Faaliyetler, genel belediye hizmetlerinin geli\u015ftirilmesini, su temini ve at\u0131k su sistemlerinin in\u015fas\u0131 ve onar\u0131m\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra su y\u00f6netimi verimlili\u011fini art\u0131rmak, iyile\u015ftirilmi\u015f ve kapsay\u0131c\u0131 spor ve gen\u00e7lik altyap\u0131s\u0131 yoluyla savunmas\u0131z gen\u00e7lerin g\u00fc\u00e7lendirilmesini sa\u011flamak gibi \u00f6nlemleri de i\u00e7ermektedir.<\/p>\n

Son olarak, kalk\u0131nma yard\u0131m\u0131, hassas gruplar\u0131n ve ev sahibi topluluk \u00fcyelerinin sosyo-ekonomik olarak g\u00fc\u00e7lendirilmesini e\u015fit derecede \u00f6nemser. Bu \u00f6ncelikli alandaki giri\u015fimler, ge\u00e7ici koruma kapsam\u0131ndaki Suriyeliler ve ev sahibi topluluklar i\u00e7in ekonomik olanaklar\u0131 iyile\u015ftirmeyi, mesleki e\u011fitim yoluyla sosyal ve ekonomik uyumu, ge\u00e7ici koruma kapsam\u0131ndaki Suriyelilere ve ev sahibi topluluklara istihdam deste\u011fini, ge\u00e7ici koruma alt\u0131ndaki Suriyeliler i\u00e7in i\u015f yaratma ve giri\u015fimcilik f\u0131rsatlar\u0131n\u0131 iyile\u015ftirmeyi, T\u00fcrkiye’deki ev sahibi topluluklar ve uzun vadeli sosyo-ekonomik kalk\u0131nma i\u00e7in giri\u015fimcilik yeteneklerinin geli\u015ftirilmesini ama\u00e7lamaktad\u0131r.<\/p>\n

Sosyo-ekonomik g\u00fc\u00e7lendirme kapsam\u0131ndaki projelerden biri Mahir Eller projesidir. Odalar ve Borsalar Birli\u011fi (TOBB), T\u00fcrkiye Ekonomi Politikalar\u0131 Ara\u015ft\u0131rma Vakf\u0131 (TEPAV) ile ortakla\u015fa 15.000.000 Euro b\u00fct\u00e7eli projeyi T\u00fcrkiye’de 13 ilde uygulamak \u00fczere 2017 y\u0131l\u0131nda ba\u015flatt\u0131<\/a>. Projenin temel amac\u0131, mesleki becerilerin do\u011frulanmas\u0131 ve belgelenmesi yoluyla T\u00fcrklerin ve Suriyelilerin istihdam edilebilirli\u011fini art\u0131rmakt\u0131r.<\/p>\n

G\u00f6stergeler a\u00e7\u0131s\u0131ndan proje, 30.000 yararlan\u0131c\u0131n\u0131n becerilerinin haritas\u0131n\u0131 \u00e7\u0131karmay\u0131, 20.000 yararlan\u0131c\u0131n\u0131n gerekli mesleki s\u0131navlara girmeye uygunlu\u011funu do\u011frulamay\u0131, mesleki s\u0131navlar\u0131 ba\u015far\u0131yla ge\u00e7en 15.000 yararlan\u0131c\u0131y\u0131 sertifikaland\u0131rmay\u0131 ve 3.000 sertifikal\u0131 yararlan\u0131c\u0131y\u0131 istihdam f\u0131rsatlar\u0131yla bulu\u015fturmay\u0131 ama\u00e7l\u0131yor. Ayr\u0131ca, bu proje devam etti\u011fi s\u00fcrece Suriyelilerin \u00e7al\u0131\u015fma izinlerinin ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 masraflar\u0131 kar\u015f\u0131lama, alt\u0131 ay boyunca i\u015fverenlerin sosyal g\u00fcvenlik primlerinin y\u00fczde 10’unu ve i\u015fe al\u0131nanlar\u0131n br\u00fct maa\u015flar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamay\u0131 teklif ediyor.<\/p>\n

COVID-19 s\u0131ras\u0131nda yard\u0131m<\/strong><\/span><\/h2>\n

AB Komisyonu, T\u00fcrk makamlar\u0131 ve uygulama ortaklar\u0131yla kapsaml\u0131 isti\u015farelerin ard\u0131ndan, yeni giri\u015fimler yerine mevcut projelere eklemeler \u015feklinde FRIT tasarruflar\u0131n\u0131 COVID-19 ile ilgili hedefler i\u00e7in harekete ge\u00e7irmeye karar verdi<\/a>. Bu, g\u00f6\u00e7men sa\u011fl\u0131k merkezlerine koruyucu ekipman ve dezenfektan sa\u011flamak i\u00e7in SIHHAT 1 projesinin 4.7 milyon Euroluk acil durum rezervinin etkinle\u015ftirilmesini de i\u00e7eriyor ancak bununla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fil; SUY kapsam\u0131nda, 1.75 milyondan fazla m\u00fclteci, Haziran ve Temmuz 2020’de toplamda 40 milyon Euro’dan fazla olmak \u00fczere iki kez 500\u2019er T\u00fcrk Liras\u0131 destek ald\u0131; \u015eartl\u0131 E\u011fitim Yard\u0131m\u0131 inisiyatifi kapsam\u0131nda 30 Kas\u0131m 2020 tarihinde bu yard\u0131ma hak kazanan t\u00fcm ki\u015filere ya\u015f ve s\u0131n\u0131f fark\u0131 g\u00f6zetilmeksizin tek seferlik 85 T\u00fcrk Liras\u0131 \u00f6deme yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Bu ekstra destekten toplam 518.794 gence fayda sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

FRIT’in \u00f6tesinde ek AB yard\u0131m\u0131 \"\"<\/a><\/strong><\/span><\/h2>\n

2020’de AB Komisyonu, T\u00fcrkiye’deki insani yard\u0131m \u00f6nlemlerine yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in 535 milyon Euro<\/a> sa\u011flad\u0131. Ek deste\u011fin ayr\u0131nt\u0131lar\u0131nda, 50 milyon Euro’nun sa\u011fl\u0131k, e\u011fitim ve koruma alanlar\u0131ndaki finansman faaliyetlerine gitti\u011fini ve 485 milyon Euro’nun Sosyal Yard\u0131m Uyumu (SUY) ve \u015eartl\u0131 E\u011fitim Yard\u0131m\u0131 gibi y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte olan programlar\u0131n korunmaya devam etmesi i\u00e7in harcand\u0131\u011f\u0131 g\u00f6z\u00fck\u00fcyor. Yukar\u0131da belirtilen fonlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra ve Haziran 2021 tarihli Avrupa Konseyi kararlar\u0131 uyar\u0131nca, Avrupa Komisyonu, 2021-2023 d\u00f6nemi i\u00e7in T\u00fcrkiye’deki savunmas\u0131z gruplar ve ev sahibi topluluk \u00fcyeleri i\u00e7in 3 milyar Euro daha harekete ge\u00e7irmeyi teklif etti ve onaylad\u0131<\/a>.<\/p>\n

Sonu\u00e7<\/span><\/h3>\n

AB’nin T\u00fcrkiye’deki M\u00fclteciler i\u00e7in Mali Yard\u0131m Program\u0131 (FRIT), savunmas\u0131z gruplar\u0131n ve ev sahibi topluluklar\u0131n yeni ger\u00e7eklerle ba\u015fa \u00e7\u0131kmalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak amac\u0131yla bir sorumluluk payla\u015f\u0131m mekanizmas\u0131n\u0131 temsil ediyor. Ancak mekanizma s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir de\u011fil. Bu mekanizma fonlanan projelerin tamamlanmas\u0131na kadar devam edecek olup, \u00e7o\u011fu proje 2022 ve 2023’te bir k\u0131sm\u0131 da 2025’te tamamlanacakt\u0131r<\/a>. Ayr\u0131ca Ukrayna’n\u0131n i\u015fgali AB’nin finansman \u00f6nceliklerini de etkiledi. Nitekim, blok \u015fimdiye kadar Ukrayna’da ortaya \u00e7\u0131kan krize yakla\u015f\u0131k 5,4 milyar Euro nakdi yard\u0131mda bulunmay\u0131 taahh\u00fct etti ve Ukrayna’daki insani krizin MENA b\u00f6lgesi<\/a> ve Do\u011fu Afrika<\/a> gibi zaten k\u0131r\u0131lgan olan di\u011fer b\u00f6lgelerde istenmeyen sonu\u00e7lar do\u011furabilece\u011fi konusunda uyar\u0131lara sebep oldu.<\/p>\n

T\u00fcrkiye’de insani yard\u0131m fonlar\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir olmad\u0131\u011f\u0131 genel bir kabul. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanl\u0131\u011f\u0131, 2018 y\u0131l\u0131nda SUY Program\u0131ndan \u00c7\u0131k\u0131\u015f Stratejisi<\/a> ba\u015fl\u0131kl\u0131 bir strateji belgesi yay\u0131mlad\u0131. Ama\u00e7 \u2018\u2018Ge\u00e7ici Koruma\u2019\u2019 alt\u0131ndaki Suriyelilerin sosyal yard\u0131m programlar\u0131na ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 azaltmak ve T\u00fcrk i\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131n\u0131n gerektirdi\u011fi beceri ve yeterlilikleri kazanmalar\u0131n\u0131 resmile\u015ftirmekti. Bununla birlikte, stratejinin hedeflerine ula\u015fmak i\u00e7in kaydedilen ilerleme a\u00e7\u0131klanmam\u0131\u015ft\u0131r. 2020’de pandeminin patlak vermesi Suriyelileri acil ihtiya\u00e7lar i\u00e7in yard\u0131m aramaya itti. Dahas\u0131, pandemi sonras\u0131 d\u00f6nemde T\u00fcrkiye ekonomisinin g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc pek parlak de\u011fil: enflasyon y\u00fczde 80’e<\/a> yak\u0131n ki bu son yirmi y\u0131l\u0131n en y\u00fcksek seviyesine tekab\u00fcl ediyor.<\/p>\n

FRIT kapsam\u0131ndaki AB fonlar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funun biti\u015f tarihlerinin yakla\u015fmas\u0131yla birlikte T\u00fcrkiye gelecek y\u0131l yap\u0131lacak se\u00e7imlere do\u011fru ilerlerken ekonomik daralma da ger\u00e7ekle\u015fiyor. T\u00fcrklerin \u00e7o\u011funlu\u011fu Suriyelilerin varl\u0131\u011f\u0131ndan memnun de\u011fil<\/a> ve Suriyelileri T\u00fcrkiye’nin en b\u00fcy\u00fck on sorunu aras\u0131nda<\/a> g\u00f6r\u00fcyor. Bu y\u00fczden siyasi partiler, T\u00fcrkiye’deki Suriyeliler i\u00e7in bir d\u00f6n\u00fc\u015f tarihi belirleyerek meseleden \u00e7\u0131kar sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. \u00d6rne\u011fin bir h\u00fck\u00fcmet yetkilisi, 2023’ten sonra<\/a> T\u00fcrkiye’de Suriyelilerin kalmayaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylerken ana muhalefet partisi, iktidara geldikten sonra iki y\u0131l i\u00e7inde<\/a> Suriyelileri geri g\u00f6nderece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n

Daha da \u00f6nemlisi, Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan son zamanlarda T\u00fcrkiye ile Suriye aras\u0131nda ya\u015fanmas\u0131 muhtemel bir normalle\u015fme hususunda \u00e7e\u015fitli s\u00f6ylemlerde bulundu. \u0130leride ya\u015fanacak siyasi geli\u015fmelerin yukar\u0131da belirtilen a\u00e7\u0131klamalar\u0131n uygulanmas\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131p h\u0131zland\u0131ramayaca\u011f\u0131n\u0131 zaman g\u00f6sterecek. Ancak Suriye bir b\u00fct\u00fcn olarak g\u00fcvenli de\u011fil<\/a>. Suriyelileri geri d\u00f6nd\u00fcrmeye y\u00f6nelik herhangi bir erken ve g\u00f6n\u00fcls\u00fcz plan hem yerel hem de uluslararas\u0131 kanunlar\u0131 ihlal etme riski ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n<\/div>

<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":38,"featured_media":34573,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mo_disable_npp":"","ngg_post_thumbnail":0},"categories":[364],"tags":[17701,18801,18841,18842,18843,18844,18845,18846],"asf_pub_issue":[],"asf_pub_region":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34568"}],"collection":[{"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/38"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34568"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34568\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35029,"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34568\/revisions\/35029"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/34573"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34568"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34568"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34568"},{"taxonomy":"asf_pub_issue","embeddable":true,"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/asf_pub_issue?post=34568"},{"taxonomy":"asf_pub_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/research.sharqforum.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/asf_pub_region?post=34568"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}